وال پست

وال پست

وال پست

همواره با گذر زمان و کسب تجربه از وقایع و اتفاقات ناگوار باید تمهیداتی برای پیش بینی موانعی جهت جلوگیری از آسیب های جانی و مالی احتمالی در نظر بگیریم. حتما زلزله سال ۱۳۹۶ کرمانشاه را به یاد دارید، خرابی‌ها و خسارات ناشی از عدم توجه به رفتار اعضای غیرسازه‌ای و رفتار آنها در هنگام زلزله باعث شد تا مهندسین کشور تحولی در قوانین نظام مهندسی ایجاد کنند. یکی از آن تمهیدات استفاده از وال پست ها یا نگه‌دارنده یا کلاف های افقی و قائم است.

پیش از وقوع این حادثه ناگوار و غیرقابل پیش‌بینی تصور مهندسان بدین شکل بود که به هنگام زلزله آسیب ندیدن و سالم ماندن اعضای اصلی سازه‌ای (تیر، ستون، سقف) به معنای عملکرد صحیح سازه بوده است.زمانی که به اعضای غیرسازه ای(تیغه‌ها، نما،تاسیسات،دیوارهای پیرامونی و..) آسیبی برسد در حالی که سازه پایدار باشد، عملکرد صحیح سازه زیر سوال رفته و خسارات زیادی را پدید ‌می‌آورد.

 

اما وال پست چیست و چه وظیفه‌ای دارد؟

 

وال پست یکی از المان های غیرسازه‌ای می‌باشد که نقشی در تحمل بارهای ناشی از زلزله ندارد و مقصود از اجرای آنها مانع شدن از تغییر شکل خارج از صفحه دیوارهای غیر سازه ای است و در طول های متفاوت برای یکپارچه عمل کردن دیوار بکار می رود.

به طور کلی می‌توان گفت وظیفه آنها انتقال نیروی های باد و زلزله از دیوارها به اسکلت سازه می باشد تا از تخریب دیوارها جلوگیری بعمل آورد.

وال پست ها دو نوع اند:
۱- وال پست عمودی
۲- وال پست افقی

وال پست افقی و عمودی

 

مدت کمی است که این تکنولوژی در کشور ما اجرا می‌شود، با این حال همچنان در بسیاری از سازه هایی که ساخته می‌شوند یا اجرا نمی‌شود یا طراحی و اجرای آن دارای ضعف و مشکلات اساسی است.

 

روش های اجرای وال پست

 

۱- اجرا با انکر بولت و نبشی کشی

۲- اتصال دیوار به ستون با میلگرد

۳-اجرای تسمه دور ستون

۴- مهار دیوار به وسیله تعبیه میلگرد در داخل ستونهای مجاور

۵- مهار دیوار از طریق تعبیه میلگرد در داخل کف

۶- مهار دیوار به دیوارهای برشی از طریق عبور میلگرد در سوراخ قالب ها

۷- اجرای وال پست برای جان پناه بام

 

ضوابط اجرای وال پست عمودی

 

در تمام ديوارهاي ساختمان بويژه در ديوارهاي نما، جهت مقاومت در برابر زمين لرزه، ضوابط مبحث ششم مقررات ملّي ساختمان و آئين نامه طراحي ساختمان در برابر زلزله استاندارد (۲۸۰۰)بايد رعايت شود.

در تمام ديوارهايي كه به علت قرارگيري عايق ها چندلايه مي شوند، اتصال بين لايه ها و يكپارچگي ديوار بايد تأمين گردد.

 

طبق آئين نامه طراحي ساختمان در برابر زلزله استاندارد (۲۸۰۰) :

 

۱- طول دیوار بیشتر از ۶ متر باشد  (در برخی دستورالعمل‌ها ۵ متر ذکر شده است).

۲- طول دیوار بیشتر از ۴۰ برابر ضخامت دیوار باشد.

۱- حداکثر طول مجاز دیوار غیر سازه ای یا جداگرها (تیغه ها) بین دو کلاف قائم نباید از ۴۰ برابر ضخامت دیوار یا تیغه و یا ۶ متر هر کدام کوچکتر است، بیشتر باشد. به بیان دیگر تا ۶ متر طول دیوار نیازی به وال پست نداریم و بیش از آن به ازای هر ۶ متر یک وال پست مورد نیاز است.

۲- حداکثر ارتفاع مجاز دیوارهای غیر سازه ای و جداگرها از تراز کف مجاور ۳.۵ متر است و در صورت تجاوز از این مقدار می باست بصورت مناسبی با وال پست مهار گردد.

۳- در صورتی که لبه قائم دیوار غیرسازه‌ای یا تیغه ها آزاد باشد این لبه ها باید به یک تیغه دیگر، یا یک دیوار عمود بر آن، یا کلاف قائم و یا ستونک (وال پست) معادل یک ناودانی از جنس فولاد با نمره ۶ یا مقطع بتن آرمه یا چوبی با اتصال کافی تکیه داشته باشد.

۴-در طرفین تمامی بازشوها می بایست والپست اجرا گردد.

۵- چنانچه دیوار غیرسازه‌ای بعد از احداث دیوار سازه‌ای و بدون اتصال به آن ساخته شود،باید در محل تقاطع به نحو مناسبی به دیوار سازه‌ای متصل و محکم شود.

 

ضوابط وال پست افقی

 

طبق آیین‌نامه‌ی ۲۸۰۰ :

۱- درصورتی‌که ارتفاع دیوار از ۳.۵ متر بیشتر شود، وال‌پست افقی باید اجرا شود.

۲- اگر ارتفاع دیوار ۳۰ برابر ضخامت آن باشد.

اجرای وال پست

 

ساخت وال پست

 

وال پست ساخته شده از جنس نبشی در انتقال بار جانبی زلزله و باد و یکپارچگی دیوار، بهتر از نوع ساخته شده از جنس قوطی عمل خواهد نمود.

برای ساختن وال پست دو عدد نبشی ۴ یا ۵ را به ضخامت دیوار موجود به وسیله میلگرد(در فواصل یک متر به یک متر توسط میلگرد آجدار سایز ۱۰) جهت یکپارچگی عملکرد هنگام وارد شدن بارهای جانبی به یکدیگر متصل نموده، سپس روی کل اعضا ماده ضد زنگ(پرایمر صنعتی و تینر) زده و سپس به المان های سازه ای بالایی و پایینی( تیرها) متصل می‌شوند، به گونه ای که در ساختمان های بتن آرمه با کاشت صفحات فلزی ( پلیت و رول بولت) در تیر و سپس جوشکاری وال پستها به آن مهار می‌شوند.

 

نکات حائز اهمیت برای اجرای وال پست ها:

 

۱- قبل از بتن‌ریزی سقف به قرار دادن بیس پلیت در شبکه بالا و پایین تیر بتنی در جایگاه اجرای وال پست توجه شود.

۲- کنترل کردن شاقولی وال پستها حتما باید انجام شود.

۳- وال پستها نباید به ستون ها متصل شوند زیرا باعث تغییر سختی و افزایش آسیب پذیری آنها می‌شوند.

۴- جلوگیری از اجرای میلگرد به جای نبشی در اجرای کلاف های افقی و جلوگیری از اجرای پشت به پشت نبشی های افقی و قائم

۵- در مکان هایی که وال پست باید کنار ستون قرار گیرند رعایت فاصله‌ی ۵ سانتیمتری الزامیست و این فاصله باید توسط مصالح نرم مثل یونولیت پر شود تا هنگام وارد شدن بارهای جانبی ستون به دیوار فشار وارد نکند.

 

سخن نهایی

 

برای ارزان‌تر تمام شدن پروژه و مواجه نشدن با کمبود بودجه از طرف کارفرما، بعضی از مهندسان عزیز وال پست را به درستی اجرا نمی‌کنند مثلا به جای استفاده از دو نبشی، از یک نبشی استفاده می‌کنند که به وفور در ساختمان های مختلف دیده می‌شود. همواره باید در نظر داشت که اتفاقات ناگوار به طور ناگهانی و غیرقابل پیش بینی رخ می‌دهند و نباید با غفلت و سهل انگاری خسارات مالی و جانی و به دنبال آن مقصر شدن در دعاوی قضایی را به وجود بیاوریم.

 

هلدینگ ساختمانی برادر ارائه دهنده انواع خدمات ساختمان اعم از طراحی، اجرا و … طبق استاندارد ها و ضوابط ساختمانی می باشد. برای کسب اطلاعات بیشتر با شماره 03132619080 ، 09130913051 تماس بگیرید.

پارکینگ

پارکینگ واحد های مسکونی

پارکینگ واحد های مسکونی

پس از تشکیل پرونده، دریافت مجوزها و فرم تهیه نقشه‌ها هنگام تهیه نقشه های معماری یکی از معضلات معماران با کارفرمایان در ارتباط با پارکینگ است. در این مقاله به ضوابط پارکینگ واحد های مسکونی طبق طرح تفضیلی استان اصفهان می‌پردازیم.

پارکینگ(توقفگاه خودرو): محل نگهداري يا توقف دايم و موقت وسايل نقليه است كه مي‌تواند به صورت پاركينگ جمعي و خصوصي يا پاركينگ‌هاي عمومي وجود داشته باشد.

انواع توقفگاه‌هاي خودرو:

۱- کوچک : داراي حداکثر ۳ محل توقف خودرو

۲- متوسط: داراي ۴ تا حداکثر ۲۵ محل توقف خودرو

۳- بزرگ: داراي بیش از ۲۵ محل توقف خودرو

محل استقرار پاركينگ: در پيلوت و در محدوده سطح اشغال (همكف يا طبقات) و يا زيرزمين و حياط (فضاي باز) مي‌باشد.

به ازاء هر واحد مسكوني در هر حالت تامين حداقل يك واحد پاركينگ الزامي است.

براي پارکینگ واحد های مسکونی و یا مجتمع‌هاي آپارتماني با سطح زير بناي كمتر يا مساوي ۲۰۰ متر مربع مفيد ۱ پارکینگ به ازاء هر واحد مسکونی و براي مجتمع‌هاي آپارتماني و يا هر واحد مسكوني با سطح زير بناي بیشتر از ۲۰۰ متر مربع مفيد ۲ پارکینگ به ازاء هر واحد مسکونی لازم است.

آیا می‌توان از حیاط به عنوان پارکینگ استفاده کرد؟ در صورت رعايت سطح اشغال مجاز و رعايت حـداقل %۲۰ مساحت كل زمين به فضاي سبز ريشه‌دار، استفاده از ۲۰ درصـد فضاي آزاد (حياط) باقي مانده جهت جانمايي پاركينگ غيرسرپوشيده (روباز) به ازا هر پاركينگ بـه مساحت ۲۵مترمربع بـا احتساب امكان تحـرك اتومبيل، فضاي تردد و دارا بودن دسترسي مناسب مشروط به عدم قطع درخت و رعايت ساير ضوابط و مقررات شهرسازي و ساختماني بلامانع است.

آیا محدودیتی برای تعداد طبقات زیرزمین پارکینگ‌ها وجود دارد؟ محدوديتي از نظر تعداد طبقات زيرزمين براي قطعات مالكيت با كاربري پاركينگ مشروط به رعايت مسائل فني و ايمني وجود ندارد.

 

لزوم تامین پارکینگ

واحدهای مسکونی كه كل نياز پاركينگ آنها كمتر از ۵ واحد باشد و به دلايل مختلف تامين فضاي پاركينگ ويژه آنها در محل امكان‌پذير نبوده و ايجاد آن نيز در مكان ديگر مفيد نمي‌باشد، شهرداري مي‌تواند نسبت بـه اخذ هزينه‌هاي مربوطه اقدام و به صرف تامين پاركينگ عمومي در نزديكي همان محل برساند.

 

ضوابط دسترسی به پارکینگ

  • تامين دسترسي مستقيم پاركينگ از طريق پله و آسانسور به كليه طبقات براساس مقررات ملي ساختمان الزامي است.
  • پهناي معبر ورودي و شیب‌راه در توقفگاه‌هاي بزرگ نباید کمتر از ۵ متر و در توقفگاه‌هاي متوسط نباید کمتر از ۳.۵ متر باشد. حداقل عرض ورودي براي توقفگاه‌هاي کوچک ۲.۵ متر است.
  • در صورت جانمايي انبارها در فضاي پاركينگ، ضروري اسـت فضاي مناسب و كافي جلوي انبارها بـراي استفاده از آنها اختصاص يافته و بعد از آن براي پارکینگ واحد های مسکونی استفاده گردد.
    تبصره : توقف خودروها در پاركينگ نبايستي تزاحمي براي بازشدن درب‌ها و استفاده از فضاهاي انباري و تاسيساتي ايجاد كند.
  • جانمايي و استقرار پاركينگ در فضاي مقابـل درب‌هاي ورودي پياده قطعات مالكيت، راه‌پله‌ها و آسانسورها بايستي حداقل با فاصله ۱.۵ متري از فضاي مقابل فضاهاي مذكور انجام پذيرد.
  • احداث درب پاركينگ در پخ گذر و درب سرتاسری در قطعه مالکیت جهت تامین پارکینگ ممنوع است.

 

ابعاد و مساحت‌هاي مورد نياز پاركينگ

  •  محل پيش بيني شده براي يك واحد پاركينگ بايستي بدون احتساب مسير حركت و فضاي تردد و به صورت خالص شامل فضايي حداقل به ابعاد ۵×۲.۵متر باشد.
  • حداقل فاصله مفيد و خالص مابين ستون‌ها بـدون احتساب عرض ستون، بدنه داخلي تمام شده به ازا هر پاركينگ بايستي حداقل ۲.۵ در نظر گرفته شود.
  • هنگامي كه خودروها در طول و پشت سر يكديگر قرار مي‌گيرند، ابعاد مورد نياز براي هر خودرو ۶×۲.۵ متر مي‌باشد.نحوه قرارگیری خودروها در طول و پشت سر یکدیگر در پارکینگ
  • در پاركينگ‌هاي سرپوشيده در صورتي كه فاصله داخلي بين دهانه دو ستون حداقل ۴.۵ متر باشد، دو خـودرو ميتوانند بين دو ستون قرارگيرند. افزايش تعداد خودرو، بـا افزايش فاصله داخلي بين دهانه ستون‌ها به ميزان ۲.۵ متر به ازاي هر خودرو بلامانع است.
  • برای قرارگیری سه خودرو در کنارهم فضایی (مفید) به ابعاد ۷×۵ متر مربع لازم است. (مطابق شکل زیر)

 

سه خودرو کنارهم

  • درصورتیکه دو طرف یک محل توقف در توقفگاه دیوار باشد، عرض آن باید حداقل ۳ متر باشد.
  • فضاي چرخشي پشت خودرو، حداقل پنج متر تامين گردد.

 

فضای چرخشی

ضوابط رامپ یا شیبراهه

رامپ (شيبراهه): سطح شيب‌دار با حداكثر شيب ۱۵درصـد جهـت دسترسي به پاركينگ و سطوح زيرين بنـا (سطوح داراي اختلاف سطح).

  • حداقل عرض رامپ قوسي جهت دسترسي بـه پاركينگ در صورت يك طرفه بودن ۳.۵ متر و دو طرفه ۷ متر مي‌باشد.
    شعاع داخلي (مياني) مسير گردش‌ها در كليه پاركينگ‌ها تـا گردش ۹۰ درجه رامپ، بايستي حداقل ۵ متر باشد و تا گردش۱۸۰ درجه رامپ بايستي حداقل ۱۲ متر باشد.
  • شروع رامپ بايستي در داخل قطعه مالكيت و با حداقل فاصله ۲.۵ متري (به عنوان فضاي توقف) از بر مالكيت و درب ورودي پاركينگ در نظر گرفته شود.

 

شیب چرخش

  • حداكثر شيب رامپ در كليه پاركينگ‌ها معادل ٪۱۵ مي باشد.

 

شیب رامپ

 

  • حداقل فاصله ارتفاع آزاد رامپ در توقفگاه‌هاي کوچک خودرو، به منظور تقلیل خطرات ناشی از حریق، از کف تا سطح زیرین سقف و یا درصورت وجود تأسیسات یا عناصر سازه‌اي در زیر سقف محل ورودي و خروجي از پايين‌ترين نقطه سقف پاركينگ تـا كـف رامپ پاركينگ بايستي حداقل ۲.۲۰ متر در نظر گرفته شود. در توقفگاه‌هاي متوسط و بزرگ حداقل ارتفاع از کف تا زیر سقف ۲.۴ متر است. در توقفگاه‌هاي خصوصی، درصورت وجود ورودي مجزاي دیگري براي اشخاص، پیش‌بینی ورودي و خروجی سواره به ارتفاع حداقل ۱.۸ متر الزامی است.

 

ضوابط ورود و خروج

  • پهناي معبر ورودي و شیب‌راه در توقفگاه هاي بزرگ نباید کمتر از ۵ متر و در توقفگاه‌هاي متوسط نباید کمتر از ۳.۵ متر باشد. حداقل عرض ورودي براي توقفگاه‌هاي کوچک ۲.۵ متر است.
  • هنگامی که طبقات دیگر ساختمان به وسیله پله‌ها از توقفگاه خودرو قابل دسترس باشد، باید فضاي توقفگاه به وسیلۀ دیوار و در یا فضاي واسط محصور از فضاي پلکان جدا شود.
  • در کلیه انواع پارکینگ ها ارتفاع آزاد درب پارکینگ (مکانی که ماشین عبور می کند) نباید از ۲۱۰ سانتی متر کمتر باشد. فقط در پارکینگ های کوچک خصوصی در صورتی که ورودی و خروجی سواره و پیاده از هم جدا باشند می توانید حداقل ارتفاع آزاد درب ورودی-خروجی سواره را ۱۹۵ سانتی متر در نظر بگیرید.

نکات تاسیسات و ایمنی مورد نیاز در پارکینگ

  • تمام توقفگاه‌هاي سرپوشیده باید تا حد امکان به صورت طبیعی تهویه و درصورت کافی نبودن سطوح جهت تهویۀ طبیعی، با سیستم مکانیکی تهویه شوند. سیستم تهویۀ مکانیکی پارکینگ واحد های مسکونی باید در انطباق با مقررات مبحث چهاردهم باشد.
  • امکان دسترسی به آب لوله کشی و تجهیزات کشف و اطفا حریق در تمام توقفگاه‌ها ضروري است.
  • کف توقفگاه‌ها باید از مصالح قابل شستشو ساخته شود.
  • کف شیب‌راه‌ها در توقفگاه‌ها باید از مصالح غیر لغزنده براي خودرو باشند.
  • در پارکینگ واحد های مسکونی ستون‌هاي فلزي و بتني بايد مطابق با مباحث نهم و دهم مقررات ملي ساختمان در برابر حريق مقاوم شده و پاركينگ مجهز به تجهيزات اطفاي حريق شود.

 

 

 

منابع:

طرح تفصیلی شهر اصفهان

مقررات ملّی ساختمان ایران مبحث چهارم الزامات عمومی ساختمان